Hoe Friedrich Nietzsche de Leidse UB (knullig) voorloog. 'Hij was een groot filosoof, maar geen goede bibliotheekgebruiker'

woensdag, 7 januari 2026 (19:24) - Leidsch Dagblad

In dit artikel:

Friedrich Nietzsche blijkt een onverwachte Leidse connectie te hebben: net als andere buitenlandse grootheden (denk aan Einstein, Descartes en Von Siebold) figureert hij in de archieven van de Leidse Universiteitsbibliotheek. UB-medewerker Marjolein van Zuylen ontdekte echter dat dat contact allesbehalve soepel verliep — brieven gericht aan Nietzsche kwamen volgens haar ongeopend retour. Het beeld dat uit de documenten naar voren komt is dat Nietzsche, ondanks zijn status als groot filosoof, geen voorbeeldige bibliotheekgebruiker was en dat communicatiestoringen (onder meer postproblemen) de correspondentie bemoeilijkten. De vondst levert een klein, menselijk detail op over de praktische kanten van wetenschappelijke uitwisseling in de late 19e eeuw en laat zien hoe zelfs beroemde denkers met administratieve hindernissen worstelden. Voor de Leidse UB geeft het onderzoek extra inzicht in de geschiedenis van de collectie en de internationale relaties van de bibliotheek.